River Spey van bron tot monding

river spey maptxbw052f

De River Spey ontspringt in het indrukwekkende en verlaten landschap van de Schotse Hooglanden, ongeveer 16 km zuidelijk van Fort Augustus, het onderste puntje van Loch Ness.

Regen en smeltende sneeuw vullen ontelbare bergstroompjes en laten de Spey uitgroeien tot de snelst stromende rivier van Schotland. De kraakheldere River Spey staat vooal bekend om de uitbundige aanwezigheid van zalm en forel, maar geniet ook faam door de talloze whisky distilleerderijen langs de oevers. De rivier stroomt na de bron door Laggan, Newtonmore en Kingussie. Via Loch Insh passeert de River Spey Aviemore, Grantown-on-Spey, Aberlour, Craigellachie and Fochabers.

In Spey Bay, 171 km na de bron, vloeit de rivier samen met het zilte water van de Moray Firth, een inham van de Noordzee.

1A- Loch Spey





Loch Spey in het Corrieyarack Forest, een compleet verlaten deel van de Schotse Hooglanden. Vanaf hier stroomt de rivier een tijdje als onbeduidend stroompje in oostelijke richting.

1C- Near source



Dankzij de voeding van honderden zijstroompjes groeit de Spey snel in omvang

2- Deer crossing river









Het verlaten gebied trekt veel wild aan, zoals deze kudde herten die op het punt staat de rivier over te steken

3- Path near source










4- First bridge









De eerste brug over de Spey nabij het gehucht Malgarve

5- Cows in river









De nog smalle rivier baant zich een kronkelige weg richting Loch Laggan 

5A- Cows close6- Loch na Laggan














Loch Laggan

7B- View from bridge Laggan



7A- Sign River Spey



Het eerste naamplaatje van de rivier in Laggan  

8- Bridge Kingussie-Ruthven













De oude brug tussen Kingussie en Ruthven

9- Ruthven Barracks


Na de opstand van de Schotse Jacobieten in 1715 besloot de Britse regering de greep op de Schotse Hooglanden te verstevigen door het optrekken van versterkte forten op strategische locaties. Ruthven Barracks, hoog boven de River Spey gebouwd, was er één van. 

De dag na de legendarische Slag bij Culloden, waarbij het leger van Bonnie Prince Charles een gevoelig verlies moest incasseren, verzamelden 3.000 Jacobites zich in dit fort. Ze staken Ruthven Barracks in brand en verspreidden zich in een poging om de regeringstroepen te omzeilen. 

De meeste buitenmuren van het fort staan nog redelijk overeind. De locatie trekt jaarlijks nog steeds talloze belangstellenden. 

11- Railway station Aviemore













Achter het treinstation van Aviemore stroomt de River Spey door het laatste deel van het Cairngorms National Park. Vooral tijdens de wintermaanden verzamelen zich hier vele duizenden skiliefhebbers. In het begin van de jaren zestig van de vorige eeuw was Aviemore het eerste Schotse wintersportoord.  

speyside-way-overview




Het Speyside Pad

In voorjaar en zomer is Aviemore populair bij wandelliefhebbers. Het stadje is het begin van de Speyside Way, een wandelpad dat de loop van de rivier volgt tot de monding in Spey Bay en eindigt in Buckie langs Moray-kustlijn. De Speyside Way loopt door een bergachtig landschap dat langzaam overgaat in een laaglanddecor van berkenbossen, weilanden en heidevelden. 

Het zwaarste deel van dit lange-afstandpad ligt tussen Grantown-on-Spey en Ballindalloch, waar de route de rivier verlaat en door een heuvelachtig en dicht bebost terrein loopt.

12-Between Nettybridge & Grantown










Tussen Dulnain Bridge en Grantown-on-Spey stroomt de rivier door een verlaten weidegebied, waar schapen de enige levende wezens lijken

12A- Nettybridge-Grantown12C - Nettybridge-Grantown13C- Old bridge Grantown

























De Old Spey Bridge, op ongeveer anderhalve kilometer zuidoostelijk van Grantown-on-Spey is een granieten constructie die in 1754 is gebouwd als onderdeel van een militaire route. De oude brug wordt niet meer gebruikt voor snelverkeer en is als verkeersder in 1931 vervangen door een moderne betonnen brug, dichterbij de stad.

1-Overzicht Camping Grantown









Tijdens de verkenningstocht langs de Spey gebruiken onze verslaggevers Grantown-on-Spey Caravan Park als uitvalsbasis. Meer over deze bijzondere locatie in de reportage 'Het geheim van Grantown-on-Spey Caravan Park'.

Schermafbeelding 2013-07-10 om 19.34.3215A-Spud the Piper





Spud the Piper
Een kleurrijke en regelmatige verschijning in Grantown-on-Spey is Spud the Piper. In opdracht van het Garth Hotel speelt deze doedelzakspeler uit de Schotse Hooglanden enkele malen per week voor de hotelgasten.

Spud is een bekende persoonlijkheid die voornamelijk op bruiloften en speciale evenementen zijn opwachting maakt. Hij is ook geliefd bij showbiz-sterren. Eén van de hoogtepunten uit Spud's carrière was een optreden tijdens de Schotse bruiloft van superstar Madonna met Guy Ritchie in 2000.

Madonna & Spud





16- Bridge Aberlour











De Spey nabij Aberlour

17A -Craigellachie Bridge












De Craigellachie Bridge is een uit gietijzeren opgetrokken bouwwerk boven de River Spey nabij                                                                                                                                                                            Craighellachie. De brug is een ontwerp van de vooruitstrevende architect Thomas Telford en gebouwd tussen 1812 en 1814. De Craighellachie Bridge bestaat uit een enkele overspanning van 46 meter en gold destijds als revolutionair. 

17B- Craigellachie Bridge torens


Tot 1963 was de brug onderdeel van een belangrijke verkeersweg. Omdat aan de noordelijke kant een scherpe bocht naar rechts moest worden gemaakt door de aanwezigheid van een hoge rotspartij, werd de brug steeds ongeschikter voor moderne voertuigen. Pas in 1972 is een stukje verderop een vervangende betonnen brug in gebruik genomen.  
                                                                                                                                                                                De Craighellachie Bridge is nog steeds in uitstekende staat en is open voor voetgangers en fietsers. 

18- River Fiddich










De River Fiddich is één van de talrijke zijrivieren van de Spey

1- Text entrance19A- Distillery Glenfiddich





Het water van de River Fiddich wordt gebruikt door de Glenfiddich Distilleerderij in Dufftown. Maar uitsluitend voor het koelproces. De kostbare levensader voor de fameuze Glenfiddich single malt whisky is de eigen Robbie Dhu-bron, in de heuvels boven de distilleerderij.

Opgericht door William Grant in 1886 is Glenfiddich één van de laatste whisky-distilleerderijen in Schotland, die nog in particulier bezit zijn. Een bezoek meer dan waard. 

De reportage: 'De rijke historie van Glenfiddich'


whisky-trail3scod02Whisky glasses

De Speyside Malt Whisky Trail

De Speyside Malt Whisky Trail loopt langs zeven bekende distilleerderijen, inclusief een traditionele kuiperij. 

Van Benromach tot Dallas Dhu; van Glen Moray tot Strathisla (thuisbasis en hart van Chivas Regal); van de Glen Grant distilleerderij tot the Speyside Cooperage; van Glenfiddich tot de Glenlivet en de Curdhu distilleerderij.

Uitgebreide informatie over de trail op de officiële website: www.maltwhiskytrail.com

20- Cooperage outside







20B- Cooperage inside

Cooperage: vitaal ingrediënt
voor de whisky-productie 

Even buiten Dufftown kunnen bezoekers van de  Speyside Cooperage kennismaken met het traditionele kuipersvak. Sinds 1947 worden hier vaten van Amerikaans eikenhout geprepareerd. 

De kuiperij hanteert nog steeds traditionele methoden en gereedschappen. Hoewel ze worden verscheept over de gehele wereld, blijven veel vaten in Schotland, waar ze een essentiële schakel vormen in het productieproces van whisky. Er is een bescheiden museum ingericht en een video toont de levenscyclus van de vaten. Vanachter glas kan men de kuipers ook aan het werk zien. 

20A- Cooperage inside







21- Spey near FochabersSpeycasting













De River Spey nabij Fochabers

Spey casting

De River Spey staat te boek als een juweel tussen de zalmrivieren van Schotland. 

De meeste liefhebbers kiezen voor het Strathspey-traject tussen Grantown-on-Spey en de monding bij Spey Bay. Ze hebben een (kostbare) vergunning nodig van begin maart tot september.
Vooral de sterke stroming maakt het vliegvissen hier tot een opwindende bezigheid.                                                                                                                                                        

Door de geringe breedte van veel rivierstukken en de dichtbeboste oevers zijn sommige delen niet geschikt voor het traditionele vliegvissen. Daarom wordt hier het zogeheten Spey casting uitgebreid beoefend. Het gaat daarbij om een speciale werptechniek, waarbij de lijn zich niet achter de visser beweegt. Steeds meer liefhebbers pikken deze stijl op en beoefenen Spey casting niet alleen waar het noodzakelijk is, maar ook puur voor het plezier. De techniek is in het midden van negentiende eeuw in het Spey-gebied ontwikkeld, maar wordt inmiddels wereldwijd beoefend bij het vissen op zalm en forel in 
grote en snelstromende rivieren. 

DSC00617




Als uitvalsbasis tijdens de reis langs het noordwestelijk deel van de Spey kozen onze verslaggevers voor een meerdaags verblijf op de Culloden Moor Caravan Club Site.
De reportage: 'Culloden Moor camping verdient een 10 Plus'. 

22- Spey Bay village






Vlakbij de kust in Spey Bay

23- Spey Bay na bridge










Het laatste deel van de rivier bij Spey Bay

24- Spey Bay near mouth

De samenvloeiing met de zee

25- Mouth







Het einde van de River Spey in de Moray Firth, een inham van de Noordzee

  © DV Media Farelli Producties 2013